اطلاعات نوشت: نمونه بارز درباره این سوء مدیریت ها درامر مبارزه با ناترازی بنزین، عدم استفاده شایسته از ظرفیت سی ان جی کشور است. به گونه ای که مدیران نفتی وصنعتی از این ظرفیت ارزان ودر
دسترس برای کاهش استفاده از بنزین درخودروها استفاده نکرده وفقط شعار آن را سر می دهند.
براساس آمارهای موجود، سبد سوختی خودروهای سواری کشور عمدتاً بنزین، سی ا ن جی و اندکی نیز ا ل پی جی است؛ البته استفاده از سوخت سی ان جی در کشور به سال ۱۳۸۵ بر می گردد، به طوری که به علت فراوانی منابع گاز در کشور، تصمیم گرفته شد که این سوخت وارد سبد سوختی کشور شود.
مصرف گاز طبیعی در سال های ابتدایی آغاز طرح تا سال ۱۳۹۵ با شیب قابل توجهی رشد کرد و تا سال ۱۳۹۳ به ۳/ ۱۹ میلیون متر مکعب در روز رسید، اما از سال ۹۳ به بعد رشد آن ثابت ماند.
"نوید خاصه باف" ،عضو مجمع فعالان صنعت سی ان جی کشور دراین باره می گوید: شورای اقتصاد در سال ۹۸ مصوبه طرح ملی دوگانه سوز کردن خودروهای عمومی و شخصی را ابلاغ کرد که طی آن مقرر بود یک میلیون و ۴۰۰ هزار دستگاه خودروی عمومی شامل وان تبار و تاکسی به صورت رایگان دوگانه سوز شود.
وی می افزاید : این مصوبه در ۲۳ بهمن ۱۴۰۱ اصلاح و به ۹۲۶ هزار ۹۱۰ خودرو دوگانه سوز/ بنزینی به سی ان جی سوز و کمک به احداث ۴۰۰ جایگاه عرضه گاز طبیعی فشرده ) CNG ( هوشمند، تغییر
کرد.
خاصه باف تصریح می کند: متاسفانه دستگاه های مسئول آن طور که باید در استفاده از سوخت سی ان جی برای کاهش مصرف بنزین کشوراقدام نکرده و حداقل تکالیف قانونی مقرر دراین خصوص هم اجرایی نشده است.
به عنوان مثال ، طی سا لهای ۹۸ تا ۱۴۰۱ فقط حدود ۲۰۰ هزار دستگاه خودرو دوگانه سوز شد که حاصل همان اقدام محدود نیز صرفه جویی ۳۵۰ میلیون لیتر بنزین بوده است. همچنین از ابتدای طرح دوگانه سوز کردن خودروها مقرر بود ۱۰۰ هزار دستگاه مین یبوس و ۴۰ هزار دستگاه اتوبوس سی. ان .جی سوز شوند، اما این کارهم اجرایی نشد.
وی ادامه می دهد : همچنین باید تا پایان سال ۱۴۰۱ ، یک میلیون و ۲۰۶ هزار خودرو به گازسوز تبدیل می شد که این اقدام هم انجام نشده است.
عضو مجمع فعالان صنعت سی ان جی کشور خا طرنشان می کند : طبق محاسبات انجام شده در مصوبه شورای اقتصاد، در صورت دوگانه سوز شدن خودروها ،به ازای هر خودرو تاکسی ۱۵۰ ، تاکسی ون ۳۵۰ ، وانت سبک ۱۴۰ ، وانت سنگین ۱۸۰ و مسافر بر شخصی ۳۰ لیتر صرفه جویی در ماه را رخ می داد. با توجه به افزایش کنونی مصرف بنزین و اگر مصوبه مذکور اجرا و یک میلیون ۲۰۶ هزار خودرو به تفکیکی که ذکر شد، تبدیل به خودرو گازسوز و به تعداد جایگاه ها سی ان جی نیز افزوده می شد، حدود ۲۹ /۵ میلیون بنزین صرفه جویی صورت می گرفت و به طور کل ناترازی بنزین مفهومی پیدا نمی کرد.
"محمد حسین کشاورز" ، دیگر کارشناس انرژی هم دراین باره به ایرنا می گوید: هم اکنون بیش از نصف ظرفیت س یا نجی کشور خالی است و م یتوان با استفاده از این ظرفیت خالی، میزان مصرف بنزین
را ۲۰ تا ۳۰ میلیون لیتر در روز کاهش داد.
وی پیرامون اهمیت س یا نجی در سبد سوخت کشور، ادامه می دهد: ابتدا باید به ناترازی انرژی بپردازیم تا اهمیت استفاده از CNG در سبد سوخت کشور را درک کنیم.
ناترازی انرژی در کشور، هر روز جدی تر می شود و طبق آمار، در سال گذشته سه میلیارد دلار واردات بنزین انجام شده و با توجه به افزایش مصرف سوخت و تعداد خودروهای کشور، این آمار در سال ۱۴۰۴ به رقمی بیش از چهار دمیلیارد دلار خواهد رسید.
وی می افزاید: بر این اساس باید هر سال میلیاردها دلار برای واردات بنزین کنار بگذاریم تا ناترازی بنزین را حل کنیم، اما همان بنزین که به مبلغ لیتری ۶۰ هزار تومان وارد کرده ایم را بدهیم به قاچاقچیان سوخت تا از کشور خارج کنند و این چرخه معیوب ادامه یابد؟
کشاورز با بیان اینکه ما ۲ تجربه حیاتی و عبرت آموز در ۲ زمان و ۲ دولت متفاوت از هم داشتیم، توضیح می دهد: نخست، دولت نهم و دهم که قبل از افزایش قیمت بنزین، CNG را وارد سبد سوخت کشور
کرد و ناوگان حمل و نقل عمومی را به درستی بهینه و نوسازی کرد و دومی، دولت یازدهم و دوازدهم که بدون ایجاد زیرساخت های لازم و فراموشی ،CNG قیمت بنزین را افزایش داد و همان طور که شاهد بودیم در تجربه اول با کمترین تنش و کمترین افزایش میزان تورم، قیمت بنزین افزایش پیدا کرد.
وی اظهار می کند: اینجا می توانیم نقش حیاتی سی ا ن جی در سبد سوخت کشور را به درستی درک کنیم. اگر CNG نبود، میزان مصرف بنزین کشور چه میزان بود و در حال حاظر چه میزان ظرفیت خالی در سی ان جی وجود دارد؟ در کشور ما روزانه ۲۱ میلیون متر مکعب CNG مصرف می شود که معادل تقریبی ۲۰ میلیون لیتر بنزین است. این رقم یعنی ما با فعال کردن ظرفیت CNG توانستیم معادل آن را در بنزین صرفه جویی کنیم؛ در حالی که ظرفیت استفاده از سی ان جی در کشور ۵۰ میلیون متر مکعب است.
این کارشناس انرژی به طرح این پرسش پرداخت که چرا با حمایت از طرح تبدیل یک میلیون و ۲۰۰ هزار خودروی بنزینی به گازسوز، به حل مشکل ناترازی بنزین کمک نمی کنیم؟
وی درپاسخ به این پرسش می گوید: وقتی از ظرفیت سی ان جی حرف می زنیم فقط به خودروهای سواری و باری اشاره نمی کنیم، بلکه می توانیم در خودروهای سنگین و حمل و نقل عمومی نیز از گاز طبیعی استفاده کنیم. ما تجربه موفق استفاده از CNG در اتوبوس های شرکت واحد را در کشور داشته ایم، اما با عدم حمایت مسئولان، این موضوع به فراموشی سپرده شد.
وی می افزاید: سال گذشته سازمان اتوبوسرانی تهران، استفاده از CNG در اتوبو سهای درون شهری را با جایگزینی مخازن تاریخ گذشته نوع ۱ )تمام فولادی( با مخازن نوع ۲ )فولاد و الیاف کربن ( مجدد فعال کرد که باعث دلگرمی فعالان صنعت CNG شد.
کشاورز تصریح می کند: گفته می شود این سوخت باعث مستهلک شدن موتور خودرو می شود، این ادعا چه میزان صحت دارد؟ این سوال را با یک مثال پاسخ می دهم و آن، تفاوت کامپیوترهای دهه ۷۰ شمسی و کامپیوترهای امروز است. کیت مورد استفاده و مورد تایید کارشناسان صنعت خودرو و صنعت ،CNG کیت نسل ۴ است که در همه دنیا به صورت گسترده و مرسوم استفاده می شود و بازدهی کیت نسل ۴ در خودروها، همانند استفاده از بنزین در خودرو است؛ حتی با کمی بهبود در مصرف سوخت.
وی با اشاره به تجربه جهانی در استفاده از CNG اظهارمی کند: کشورهایی نظیر چین، روسیه، ایتالیا وآرژانتین، استفاده از گاز طبیعی را نه فقط در خودروهای سواری بلکه در ناوگان حمل و نقل سنگین به روش DDF نیز اجرایی کردند. در روش DDF ، گاز سی ان جی به صورت همزمان با گازوئیل به محفظه احتراق موتور تزریق می شود و چند سالی می شود که یک شرکت دانش بنیان ایرانی توانسته به این صنعت ورود کند، اما سازمان استاندارد، وزارت صنعت و ارگان های دیگر، به دلیل ناشناخته بودن این موضوع، استانداردهای لازم را جهت تولید انبوه و این فناور ی ها نمی دهند.
وی تصریح می کند: لذا به نظر می رسد راه حل ناترازی بنزین کاملا در دسترس است ا ما نا هما هنگی و بی توجهی دستگاه های مسئول به این موضوع، عامل عدم استفاده از آن است که باید حاکمیت فکری برای این موضوع بکند.