به گزارش اطلاعات آنلاین ـ یک مطالعه جدید که توسط مؤسسه SETI (موسسه جستجوی هوش فرازمینی) انجام شده است نشان می‌دهد که ما ممکن است سیگنال‌های بیگانه را متوجه نشویم؛ نه به این دلیل که آنها وجود ندارند، بلکه به این دلیل که پیام آنها قبل از ارسال به فضا توسط ستاره‌های منظومه خودشان از بین می رود. پلاسمای آشفته و طوفان‌های ستاره‌ای قدرتمند می‌توانند یک انتقال رادیویی فوق باریک را در طیف وسیع‌تری از فرکانس‌ها پخش کنند و تشخیص آن را برای رصدهای ابتدایی بسیار دشوارتر کنند. این اثر می‌تواند به ویژه در اطراف ستاره‌های کوتوله M، رایج‌ترین ستاره‌های کهکشان راه شیری، اهمیت بیشتری داشته باشد.

این  مطالعه نشان می‌دهد که جستجوی هوش فرازمینی ممکن است با یک چالش غیرمنتظره روبرو شود. همان فعالیت ستاره‌ای که شرایط اطراف سیارات دور را شکل می‌دهد، می‌تواند تشخیص سیگنال‌های رادیویی بیگانه را نیز بسیار دشوارتر کند.

بسیاری از تلاش‌های SETI به دنبال سیگنال‌های رادیویی بسیار باریک (Narrowband signals) هستند زیرا بعید است که آنها توسط فرآیندهای کیهانی طبیعی تولید شوند. با این حال، محققان دریافتند که این سیگنال‌ها ممکن است قبل از ترک منظومه شمسی خود، دچار اعوجاج شوند.

چگونه فعالیت ستاره‌ای می‌تواند سیگنال‌های رادیویی را از بین ببرد؟

دانشمندان SETI برای دهه‌ها به دنبال جهش‌های باریک در فرکانس‌های رادیویی بوده‌اند که می‌تواند نشان‌دهنده وجود فناوری پیشرفته باشد. فرض بر این بوده است که یک فرستنده فرازمینی سیگنالی بسیار متمرکز تولید می‌کند که از نویز پس‌زمینه طبیعی متمایز است.

تحقیقات جدید به یک مشکل بالقوه در این رویکرد اشاره می‌کند. حتی اگر یک تمدن یک سیگنال رادیویی کاملاً باریک ارسال کند، ممکن است پس از عبور از محیط اطراف ستاره خود، دیگر به آن شکل ظاهر نشود.

دانشمندان در حال حاضر بسیاری از اثراتی را که هنگام عبور امواج رادیویی از فضای بین ستاره‌ای رخ می‌دهد، در نظر می‌گیرند. در عوض، این مطالعه آن چه را که بسیار نزدیک‌تر به منبع سیگنال اتفاق می‌افتد، بررسی کرد. نوسانات چگالی پلاسما در بادهای ستاره‌ای، همراه با رویدادهای انفجاری مانند خروج جرم از تاج، می‌تواند امواج رادیویی را در نزدیکی منشأ آنها تغییر دهد. این اثرات می‌توانند انرژی یک سیگنال را در طیف وسیع‌تری از فرکانس‌ها پخش کنند و قله تیزی را که بسیاری از روش‌های جستجو به آن وابسته هستند، تضعیف کنند.

دکتر ویشال گاجار، ستاره‌شناس موسسه SETI و نویسنده اصلی مقاله، گفت: "جستجوهای SETI اغلب برای سیگنال‌های بسیار باریک بهینه می‌شوند. اگر سیگنالی توسط محیط ستاره خود گسترش یابد، حتی اگر در آنجا وجود داشته باشد، می‌تواند از آستانه‌های تشخیص ما پایین‌تر برود و به طور بالقوه به توضیح برخی از سکوت رادیویی (Radio silence) که در جستجوی آثار یا نشانه هایی از فناوری (Technosignature) دیده‌ایم، کمک کند."

استفاده از سیگنال‌های فضاپیما برای مطالعه اثر

برای اندازه‌گیری میزان اهمیت این گسترش، محققان به منبع داده‌ای بسیار نزدیک‌تر به زمین روی آوردند: «انتقال‌های رادیویی از فضاپیماهایی که در منظومه شمسی ما فعالیت می‌کنند».

با استفاده از مشاهدات کاوشگرهای منظومه شمسی، این تیم چگونگی تأثیر پلاسمای آشفته بر سیگنال‌های رادیویی باند باریک را کالیبره کرد. سپس آنها این اندازه‌گیری‌ها را در محیط‌های ستاره‌ای مختلف اعمال کردند تا تخمین بزنند که چگونه فرآیندهای مشابه ممکن است بر سیگنال‌های ناشی از ستارگان دیگر تأثیر بگذارند.

نتیجه یک چارچوب عملی است که به دانشمندان اجازه می‌دهد تا تخمین بزنند که چه مقدار گسترش سیگنال ممکن است در اطراف انواع مختلف ستارگان و در فرکانس‌های مشاهده مختلف رخ دهد؛ به ویژه در محیط‌های فعال "آب و هوای فضا" که در اطراف برخی از ستارگان یافت می‌شوند.

پیامدهایی برای جستجوی هوش فرازمینی

این یافته‌ها می‌تواند بر انتخاب هدف SETI و استراتژی‌های جستجو تأثیر بگذارد. طبق این مطالعه، ستاره‌های کوتوله M که تقریباً ۷۵ درصد از کل ستاره‌های کهکشان راه شیری را تشکیل می‌دهند؛ به احتمال زیاد سیگنال‌های رادیویی باند باریک را قبل از فرار از سیستم، پهن‌تر می‌کنند.

به همین دلیل، محققان پیشنهاد می‌کنند که جستجوهای آینده باید نسبت به سیگنال‌هایی حساس باشند که پهن‌تر از نشانه های فوق باریک هستند و به طور سنتی توسط برنامه‌های SETI هدف قرار می‌گیرند.

گریس سی. براون، نویسنده مشترک این مطالعه و دستیار تحقیق در موسسه SETI، گفت: "با تعیین اینکه چگونه فعالیت ستاره‌ای می‌تواند سیگنال‌های باند باریک را تغییر شکل دهد، می‌توانیم جستجوهایی را طراحی کنیم که با آنچه واقعاً به زمین می‌رسد، مطابقت بیشتری داشته باشند، نه فقط آنچه ممکن است منتقل شود."

این ابتکار به محققان کمک می‌کند تا سوالات علمی نوظهور را بررسی کنند و ابزارها و تکنیک‌های جدیدی را برای پرداختن به آنها توسعه دهند.

نتایج این مطالعه در نشریه The Astrophysical Journal منتشر شده است.